‫ آموزش سواد رسانه اي والدين و مربیان

در دنياى امروز؛ رسانه ها يكى از اجزاى اساسى جوامع انسانى به شمار مي‌روند؛ بنابراين سواد رسانه اي شامل تحقيق، تحليل، آموزش و نيز آگاهى از تاثير رسانه هايى (همچون؛ راديو؛تلويزيون؛ فيلم؛ موسيقى؛ مجله؛ كتاب واينترنت) برافراداجتماع است که در حال حاضر اینترنت در بین رسانه های دیگر در راس قرار دارد.

ســوادرســانه اي (Literacy Media ) دريك تعريف بسياركلــى عبارت اســت از يك نوع درك متكــى برمهارت كه براســاس آن مي توان انواع رسانه ها و انواع توليدات آنها را شناخت و ازيكديگرتفكيك و شناسايى كرد.اين درك به چه كارى مي آيد؟ به زبان ساده، سواد رسانه اي مثل يك رژيم غذايى است كه هوشمندانه مراقب است كه چه موادى مناســب هستند و چه موادى مضر، چه چيزى را بايد مصرف كرد و چه چيزى را نه و يا اينكه ميزان مصرف هرماده بر چه مبنايى استوارباشد.

"سواد رسانه"، واژه‌ای که چند سالی است در بین مردم و به ویژه کارشناسان و صاحب‌نظران رسانه مطرح شده است و با توجه به رشد فزاینده محصولات رسانه‌ای در قالب‌های تصویری، نوشتاری و گفتاری، به موضوعی قابل تأمل و توجه تبدیل شده است.

دانشی که با احاطه فرد به آن، تجزیه و تحلیل پیام‌های مختلف که از جانب رسانه‌های متنوع به مخاطب می‌رسد، به خوبی انجام می‌گیرد و مخاطب می‌تواند از پیام دریافتی به چگونگی ایجاد و نیات نهفته در آن، از سوی فرستنده پیام، واقعیت اصلی و نه واقعیت‌سازی آن توسط رسانه آگاه شده و تحلیل درستی از پیام منتشر شده به دور از تعصبات و اطلاعات غلط داشته باشد.

در دانش سواد رسانه ای یاد می‌گیریم که در مواجه با پیام‌های متنوع رسانه‌ای به پرسش‌های مهم و اساسی زیر پاسخ دهیم

1- چه کسی پیام را تولید کرده است؟

2- چه هدفی در ارائه پیام نهفته است؟

3- چه ارزش‌ها و سبکی زندگی در آن تبلیغ و ترویج شده است؟

4- چطور افراد تحت تأثیر این پیام قرار می‌گیرند؟

5- در چه قالب و فنونی پیام ارائه شده است؟

با نگاهی گذرا به حجم زیادی از پیام‌های منتشر شده در هر لحظه، می‌توان به این نکته اساسی پی برد که تنها راه مؤثر در مواجه و رویارویی با اخبار و اطلاعات بیشمار منتشر شده به ویژه در فضای مجازی، داشتن مهارت و تحلیل درست و عاقلانه، بر اساس معیارهای مشخص است و در غیر اینصورت، مخاطب فردی کاملا تاثیر پذیر در برابر پیام‌هاست که تنها محتواها را دریافت کرده و بدون کمترین نظر و نگاه جزئی، آن را کاملاً می‌پذیرد.

اگر نیم ‌نگاهی به رویارویی کودکان، نوجوانان و جوانان به دنیای مجازی و اجناس متنوع عرضه شده در این حوزه بیندازیم، به خوبی به این نکته پی می‌بریم که امروز دانش‌آموزان از دانش نسبتاً قابل قبولی نسبت به بسیاری از والدین و معلمان خود در استفاده از رسانه‌های اجتماعی برخوردارند. ولی نکته مهمتر در این خصوص این است که علی‌رغم یادگیری مهارت‌ها و فنون استفاده از رسانه‌های مجازی توسط دانش‌آموزان، بسیاری از آنها فاقد تجزیه و تحلیل صحیح از پیام‌های دریافتی هستند، به شکلی که با دیدن و خواندن پیامی، درگیر احساسات و عواطف مثبت و منفی شده و از آن تأثیر می‌پذیرند.

متأسفانه در مواجه با خطرات این فضا برخی از معلمان و والدین به دانش و سواد رسانه‌ای آگاه نیستند. ضمن اینکه بسیاری نیز حتی به فنون دسترسی به چنین رسانه‌های نوظهوری مجهز نبوده و به تبع آن قدرت تحلیل پیام‌ها و اثرات مثبت و منفی آن را ندارند.

وقتی اولیاء مشاهده می کنند فرزنداشان در خیابان با فردی صحبت می‌کند کنجکاو شده و سعی می‌کنند به این موضوع پی ببرند که فرزنداشان با چه کسی صحبت می‌کند، اما این میزان حساسیت نسبت به رسانه و برخورد دانش‌آموز در مواجه با فضای مجازی وجود ندارد.

در جهت توسعه فرهنگ دانش سواد رسانه ای می توان به موارد ذیل اشاره کرد:

1- الزام همه معلمان مقاطع تحصیلی به گذراندن دوره‌های آموزشی "سواد رسانه‌ای".

2- آموزش سواد رسانه ای در هر مقطع براساس فهم و درک دانش آموزان

3- برگزاری دوره‌های آموزشی و آشنایی والدین با دانش سواد رسانه‌ای و مهارت‌های تجزیه و تحلیل پیام‌های رسانه‌ای

هر چند طرح درست و مدونی برای آموزش این مبحث وجود ندارد اما می توان از افراد آگاه و مشاوران و متخصصان در این حوزه برای آموزش مربیان و والدین در قالب کارگاه و کلاس های آموزشی استفاده کرد.


نظرات

بدون نظر
شما برای نظر دادن باید وارد شوید